'Kara Liste' Dönemi Başlıyor! Bankalar Oynayanın Kredi Notunu Düşürecek

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın aile kurumunun korunması ve dijital kumar tehdidine karşı yaptığı uyarıların ardından finans sektöründe köklü bir değişim süreci başladı. "Her telefon bir kumarhaneye dönüştü" vurgusuyla dikkat çekilen tehlikeye karşı kamu bankaları harekete geçerek, yasal şans oyunu sitelerine para transferini kolaylaştıran sistemlerini devre dışı bıraktı.

FİNANSAL SİSTEMDE ÖNLEME DÖNEMİ

Ziraat Bankası, Vakıfbank ve Halkbank, mobil bankacılık uygulamaları başta olmak üzere tüm dijital kanallarında yer alan "Şans Oyunları" sekmelerini tamamen kaldırdı. Bu karar, "Sanal Ortamda Yasa Dışı Bahis, Şans Oyunları ve Kumarla Mücadele Eylem Planı" kapsamında belirlenen yedi öncelikli alandan biri olan "finansal sistemde önleme" başlığı altında hayata geçirildi.

Sabah'ta yer alan habere göre; daha önce bu sekmeler üzerinden istenilen şans oyunu platformu seçilerek herhangi bir limit sınırlaması olmaksızın hızlıca para aktarımı yapılabiliyordu. Yeni düzenleme ile hem yasa dışı kumarın önüne geçilmesi hem de yasal çerçevede faaliyet gösteren sitelere erişimin zorlaştırılması hedefleniyor.

KREDİ NOTU VE "MAKUL ŞÜPHE" DÜZENLEMESİ

Alınan kararlar yalnızca erişim kısıtlamasıyla sınırlı kalmadı. Bankacılık sisteminde kullanıcıların harcama alışkanlıklarına yönelik yeni bir değerlendirme kriteri getirildi:

• Kumar Bağımlısı Statüsü: Şans oyunu sitelerine düzenli para aktaran kişiler bankalar tarafından "kumar bağımlısı" kategorisinde değerlendirilecek.
• Kredi Notu Etkisi: Bu kişilerin kredi notlarının düşürüleceği ve bankalara yapacakları kredi başvurularının olumsuz sonuçlanma ihtimalinin artacağı öğrenildi.
• Kara Liste Riski: "Makul şüphe" ilkesi gereği, bu profildeki kişilerin çekecekleri krediyi de kumar amaçlı kullanacakları varsayılarak "kara liste"ye eklenebilecekleri ifade edildi.

ÖZEL BANKALARDA SÜREÇ DEVAM EDİYOR

Kamu bankalarının bu radikal hamlesine karşın, özel bankalarda şans oyunlarına para transferi işlemleri henüz devam ediyor. Mevcut durumda kullanıcılar, yaklaşık 15,75 TL tutarında düşük bir işlem ücreti ödeyerek bu platformlara para aktarabiliyor. Dikkat çeken bir diğer ayrıntı ise, bankaların şahıstan şahsa yapılan normal para transferlerinden (EFT/Havale), şans oyunu ödemelerine kıyasla daha yüksek komisyon ücreti alması oldu.

KUMARIN SOSYO-EKONOMİK BİLANÇOSU

Yeşilay ve Yeşilay Danışmanlık Merkezleri (YEDAM) tarafından hazırlanan veriler, mücadelenin ekonomik ve toplumsal boyutunu gözler önüne seriyor:

• Ekonomik Kayıp: Kumar bağımlılığının Türkiye ekonomisine yıllık maliyetinin yaklaşık 40 milyar dolar olduğu hesaplanıyor.
• Eğitim Düzeyi ve Yaş: Bağımlılık nedeniyle YEDAM’a başvuranların %86,5’inin lise ve üzeri eğitim düzeyine sahip olduğu görülürken, kumara başlama yaş ortalaması 21,41 olarak belirlendi.
• Bağımlılık Türleri: Danışanların %65’i spor bahislerini ilk tercih olarak belirtirken, bunu casino oyunları takip ediyor.
• Sosyal Etki: Başvuranların %75’inin yakın arkadaş çevresinde de kumar oynama alışkanlığı bulunduğu tespit edildi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın "güvenlik güçlerinin ötesinde bir toplumsal sorumluluk" olarak tanımladığı bu yeni dönemde, finans kuruluşlarının attığı bu adımın diğer sektörlere de yayılması bekleniyor.